Utrecht aan Zee. Hoe houd jij droge voeten?

Thema

water

Beleidsdoel van het arrangement: 

Het beleidsdoel van het arrangement is dat er door de verschillende betrokken organisaties een bijdrage wordt geleverd aan het vergroten van de kennis van de samenleving (meer specifiek bij leerlingen van het voortgezet onderwijs) op het gebied van water en waterbeheer. De organisaties werken hierbij samen en versterken de band met zowel bestaande partners als met nieuwe partners in stad en provincie Utrecht. Kennis wordt met elkaar gedeeld waardoor er een win-win-situatie ontstaat. 

Betrokken organisaties: 

Landschap Erfgoed Utrecht
Kunstuitleen Utrecht
Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden
Waterschap Vallei & Eem
Algemeen Pedagogisch Studiecentrum (APS)
Voortgezet onderwijs

Eindgebruikers: 
Voortgezet onderwijs
Anders
Algemeen: 

Door 'Utrecht aan Zee' worden leerlingen zich bewust van de consequenties van de stijgende zeespiegel voor hun eigen leefomgeving. De leerlingen maken kennis met klimaatverandering nationaal en internationaal, de geschiedenis van het waterbeheer in Nederland en het actuele waterbeheer in de provincie Utrecht. Bovendien maken ze kennis met water als inspiratiebron voor beeldende kunst.

'Utrecht aan zee. Hoe houd jij droge voeten' is een vakoverstijgend kunst- en cultuureducatief project over de strijd tegen het water voor de onderbouw van het Voortgezet Onderwijs. Het gaat in op de vraag: hoe gaan we in Nederland en meer specifiek in de provincie Utrecht om met de stijgende zeespiegel als gevolg van de huidige klimaatverandering. In het project wordt dit probleem vanuit drie verschillende schoolvakken benaderd. Het gaat om:

  1. de kunstzinnige vakken,
  2. het vak aardrijkskunde 
  3. het vak geschiedenis.  

Het project is innovatief. Iets dergelijks bestaat nog niet in de provincie Utrecht. Kunstuitleen Utrecht, Landschap Erfgoed Utrecht en twee Utrechtse waterschappen* zetten hiermee specifiek in op cultuureducatie en cultuurparticipatie van jongeren via het onderwijs. Scholen zijn dé aangewezen plek om alle kinderen en jongeren te bereiken, ongeacht hun culturele en sociale achtergrond.
*Waterschap Vallei en Eem (WVE) en Hoogheemraadschap de Stichtse Rijnlanden (HDSR)

Activiteiten: 

Het project bestaat drie onderdelen:

1. een introductie met een schooltentoonstelling
2. een inhoudelijke lessenserie, 
3. kunstzinnige verwerking.

  1. De schooltentoonstelling zal bestaan uit zes hedendaagse kunstwerken uit de collectie van Kunstuitleen Utrecht die gaan over water. De tentoonstelling inclusief kijkopdrachten daagt de leerlingen uit om op een andere manier met aardrijkskunde en geschiedenis bezig te zijn dan gebruikelijk. Traditiegetrouw hebben Nederlandse kunstenaars laten zien hoe Nederland omging met het water. Maar ook in de hedendaagse beeldende kunst is water een grote inspiratiebron. De leerlingen worden uitgedaagd om originele beeldende kunst te beleven, te bevragen, erover te communiceren en te filosoferen.
  2. De lessenserie bestaat uit circa 3 lessen waarin naar het waterbeheer in Nederland toen en nu wordt gekeken en naar de rol van de waterschappen daarin:
    Les 1 Geschiedenis: Hoe hebben wij ons in het verleden beschermd tegen het water? Met behulp van historische kaarten die beschikbaar worden gesteld door de waterschappen bekijken de leerlingen welke elementen in hun eigen omgeving soms al duizend jaar dienst doen om het water te keren. Hierbij valt te denken aan dijken, stoomgemalen, sluizen, maar ook peilhuisjes, waakhuispalen en dijkslagpaaltjes die het beheer van de verschillende dijkvakken aangaven spelen daarbij een rol. Veel van deze elementen zijn nog terug te vinden in het landschap van nu. Ook op schilderijen uit het verleden is vaak goed terug te zien hoe groot de strijd tegen het water was. Zo heeft het waterschap schilderijen van bepaalde dijkdoorbraken in bezit. Maar ook heel andere bronnen geven veel informatie over wateroverlast in vroegere tijden. Zo is bekend dat de bevolking in de Lopikerwaard in de 17e eeuw afnam vanwege de grote wateroverlast.
    Les 2 Aardrijkskunde: Met behulp van de website www.ahn.nl bekijken de leerlingen hoe hoog zij zelf wonen. Wonen ze eigenlijk wel boven NAP? Wat betekent een eventuele zeespiegelstijging voor hen? De waterschappen HDSR en WVE stellen animaties beschikbaar, waarop je goed kunt zien hoe lang het duurt voordat de provincie onder water staat.
    Les 3 Aardrijkskunde: Dagelijks zijn duizenden mensen bezig om ervoor te zorgen dat Nederland niet onder water komt te staan. Die mensen werken onder andere bij een waterschap. Welke waterschappen heb je in de provincie Utrecht? En hoe beheert zo’n waterschap het water in de provincie? Wat komt daar bij kijken? Waarschijnlijk fietsen de leerlingen dagelijks langs elementen die het waterschap helpen de provincie droog te houden, zoals sluizen en gemalen. Welke elementen herkennen de leerlingen?
  3. In de kunstzinnige verwerking gaan de leerlingen bedenken hoe zij zichzelf en hun omgeving in de toekomst kunnen beschermen tegen het wassende water. Door het betrekken van BIK-kunstenaars (beroepskunstenaars in de klas) bij deze verwerking ontmoeten de leerlingen professionals die hen begeleiden en stimuleren in hun creatieve ontwikkeling.

Het project wordt ondersteund door een website. Op deze website zijn o.a. te vinden: powerpointpresentaties voor de voorbereidende lessen, animaties die te gebruiken zijn in de klas en opdrachtbladen die men kan downloaden. Ook kunnen leerlingen een foto van hun kunstzinnige verwerking uploaden naar de website. Zo heeft de school direct een podium om haar 'kunsten' tentoon te stellen. In overleg met de klankborddocenten is voor deze aanpak gekozen.

Looptijd: 
01/10/2010 - 01/07/2011
Fase: 
Definitie
Contactgegevens
Naam organisatie: 
Landschap Erfgoed Utrecht
Naam contactpersoon: 
Eefje Smit (tot eind november 2010 vervangen door Arja van Veldhuizen)
Email contactpersoon: 
a.vanveldhuizen@landschaperfgoedutrecht.nl
Telefoon contactpersoon: 
(030) 220 55 34
 
Home

Locatie

Javascript is required to view this map.